Naturalne sposoby walki z kleszczami
| Naturalne sposoby walki z kleszczami

Naturalne sposoby walki z kleszczami

Kiedy widok dziecka biegnącego przez łąkę może spowodować ciarki? Wiosną i latem – gdy nawet w parkach i centrach miast może się roić od kleszczy. Przenoszą one niebezpieczne choroby jak: borelioza, kleszczowe zapalanie opon mózgowych czy babeszjoza. Przez niezbyt mroźną zimę ich populacja jest wyjątkowo wysoka. Jak naturalnie chronić się przed kleszczami?

Występowanie

W zależności od gatunku kleszcze mogą występować wszędzie, nawet w centrum miasta, np. obrzeżek gołębi. Najpopularniejszy, kleszcz pospolity, bardzo lubi ciepło, wilgoć i obszary o zmiennej szacie roślinnej – lasy mieszane, skraje lasów czy łąk. Kiedyś pajęczaki te występowały tylko na nizinach, obecnie można je spotkać na całym terytorium Polski. Potrafią wyczekiwać na ofiarę na drzewach, krzach czy trawach, maksymalnie na wysokości 1 m, potrafią skakać, a nawet “polować”, przemierzając teren w poszukiwaniu żywicieli. Są bardzo dobrymi tropicielami, przyciąga je zapach ludzkiego potu, wydychanego powietrza, potrafią zlokalizować ofiarę na podstawie zmiany temperatury (np. gdy rzuca cień).

Co ważne, choć ugryźć może każda postać rozwojowa kleszcza – larwa, nimfa i dorosły osobnik – to nie oznacza to jeszcze boreliozy. Ten pajęczak jedynie przenosi ją od innych zwierząt – jeleni czy dzików, na których wcześniej pasożytował. Larwy mogą zarazić kleszczowym zapalaniem opon mózgowych. Dopiero ugryzienie nimfy lub dorosłego osobnika może spowodować boreliozę. Kleszcz nie gryzie od razu, najpierw wędruje po ciele, szukając okolic, w których skóra jest cienka, najczęściej są to pachwiny, miejsca za uszami, pod pachami, za kolanem, pod biustem czy między pośladkami.

Usuwanie

Istnieją specjalne przyrządy do usuwania kleszczy – pęsety, kleszczołapki czy karty dostępne w aptekach. Można go też usunąć rękami. Kleszcza należy chwycić jak najbliżej skóry i szybko, stanowczo usunąć lub wykręcić. Można to robić tylko w rękawiczkach ochronnych, by nie mógł złożyć jaja na ciele lub by po prostu nas nie ugryzł i nie przeniósł chorób. Przed usunięciem nie wolno smarować miejsca ugryzienia, ponieważ takie postępowanie powoduje u kleszcza ślinotok, a to właśnie zwiększa ryzyko zarażenia. Dodatkowo w ślinie są zawarte enzymy przeciwdziałające krzepnięciu krwi. Ranę należy odkazić i sprawdzić, czy kleszcz został wyjęty w całości.

Jak rozpoznać boreliozę?

Borelioza to wciąż nowa choroba. Zwykło się uważać, że jeśli kleszcz, który ukąsił, przeniósł ją na człowieka, to wystąpi tzw. rumień. Niestety nie zawsze tak jest, a jego pojawienie się właściwie nie oznacza choroby. Rumień powstaje w miejscu ukąszenia. Jest to ciepłe, czasem bolesne zaczerwienienie, które się nie goi. Pojawiają się też dolegliwości podobne do tych przy grypie – gorączka, dreszcze, bóle stawów. W postaci przewlekłej choroba ta objawia się poprzez zapalenie stawów, zaburzenia neurologiczne i kardiologiczne. Istnieją testy na obecność bakterii boreliozy, wykonuje się je z krwi, jednak charakteryzują się dość dużą możliwością błędu. Często należy je powtarzać po kilku tygodniach, by upewnić się co do wyniku.

Jak naturalnie uchronić się przed ugryzieniem?

  • kleszcze są najbardziej aktywne rano oraz późnym popołudniem, więc pora okołopołudniowa będzie najbardziej bezpieczna na wędrówki,
  • spacerować środkiem ścieżki, nie zbaczać w wysokie trawy i krzaki,
  • kleszcze przyciąga (i odstrasza) zapach, więc można szybko wykonać olejek odstraszający lub ziołowe mgiełki zapachowe (przepisy niżej),
  • ponoć witamina B zmienia zapach ludzkiego potu; jest jej sporo w produktach zbożowych, roślinach strączkowych, nasionach i piwie,
  • zapach czosnku plus pot to świetna mieszanka antykleszczowa,
  • zadbać o odpowiedni ubiór – długie spodnie i rękawy, nakrycie głowy, szczególnie ważne u dzieci,
  • napar z czystka – zmienia zapach wydzielin ciała, m.in. potu i dzięki temu działa odstraszająco (a właściwie “nieprzyciągająco”) na kleszcze. Poza tym ze względu na bardzo wysoką zawartość polifenoli herbata z czystka ma działanie przeciwbakteryjne i hamuje rozwój stanów zapalnych w organizmie. W 2010 roku naukowcy z Niemiec w badaniu udowodnili, że olejek eteryczny z czystka kreteńskiwgo hamował wzrost bakterii Borrelia burgdorferi, a więc leczył boreliozę,
  • uwaga na zapachowe kosmetyki – wody toaletowe i perfumy zmieszane z ludzkim potem to wabik na kleszcze!

Homeopatia a kleszcze

Istnieją leki homeopatyczne, które mają działanie profilaktyczne. Są one wykonane na bazie rośliny Ledum palustre (bagno zwyczajne) z rodziny wrzosowatych. Można je aplikować profilaktycznie dzieciom np. przed planowanym wyjściem do lasu czy na łąkę, a szczególnie tym, które są często kąsane przez owady oraz tym, które mają skłonność do silnych odczynów skórnych po ukąszeniu. Preparat ten znacznie zmniejsza częstotliwość ukąszeń. Oczywiście nie zwalnia to rodziców z obowiązku dokładnego obejrzenia skóry dziecka po przyjściu ze spaceru.

Ten sam preparat należy podawać po ukąszeniu przez kleszcza uzupełniając go o leki objawowe, dopasowane do charakteru odczynu skórnego po ukąszeniu. Przy różowoczerwonym obrzęku z uczuciem pieczenia, swędzenia należy stosować najpierw zimne okłady, a następnie lek wykonany z wyciągu z Apis melifica, czyli pszczoły miodnej.

Jak najszybsze doustne zastosowanie tych leków, najlepiej razem z preparatem miejscowego działania powinno spowodować znaczne zmniejszenie obrzęku, zaczerwienienia i objawów pieczenia i świądu. Dodatkowo zabezpiecza małego pacjenta z nadwrażliwością na ukąszenia przed wystąpieniem objawów ogólnych.

Niskie rozcieńczenia substancji zawarte w lekach homeopatycznych doustnych i miejscowego działania niwelują ewentualne reakcje nadwrażliwości i umożliwiają bezpieczne zastosowanie tych leków, nawet u osób uczulonych na jad pszczeli czy rośliny w nich zawarte.

– Dr Alina Małmyszko-Czapkowicz, lekarz stosujący homeopatię.

Przepis na domowy olejek odstraszający:

  • 5 kropli olejku zapachowego, do wyboru: goździkowy, cytronelowy, tymiankowy, paczulowy, szałwiowy, z trawy cytrynowej, z mięty pieprzowej, ze słodkich migdałów, z drzewa herbacianego,
  • 50 ml oleju roślinnego, np. z pestek winogron lub kokosowy.

Składniki wystarczy wymieszać i gotowe. Jedyny, który tego nie wymaga, to olejek z drzewa herbacianego – można stosować go bezpośrednio na skórę.

Przepis na domową mgiełkę ziołową:

  • zioła i kwiaty, do wyboru: lawenda, tymianek, rozmaryn, geranium, róże, szałwia, melisa,
    sok z cytryny.

Wybrane zioła zaparzyć w wodzie, dodać sok z cytryny, przelać do atomizera. Stosować podczas spaceru.

Zarówno olejek, jak i mgiełka zawierają jedynie naturalne, bezpieczne składniki, można je więc aplikować również na skórę dzieci. U dzieci poniżej 2 roku życia zaleca się mniejszą koncentrację olejków.

Konsultacja medyczna Lek. Alina Małmyszko – Czapkowicz

Foto: flikr.com/barteko

Więcej dobrych artykułów? Kliknij lajk

Karolina Kowalczyk

Mama dwóch córek, żona jednego męża, wojowniczka o zdrowie fizyczne i psychiczne swojej rodziny. Humanistka, ateistka, gaduła i zwolenniczka terapii śmiechem (nawet przez łzy). Organizatorka, której marzeniem jest napisanie książki, otwarcie restauracji i przespanie ośmiu godzin.
Odwiedź stronę autorki/autora:




Rodzicielstwo bliskości a NIEspanie z dzieckem

10 wzmacniających afirmacji na czas ciąży

Dlaczego dzieci nie lubią szkoły i jak pomóc im odnaleźć się w rzeczywistości?

Przejdz do:
WARTO PRZECZYTAĆ

Ponad 100 tys. rodziców w społeczności dziecisawazne.pl
DOŁĄCZ DO NAS
Wszystko co robimy, o czym piszemy trafia na facebook. Dołącz do nas i bądź z nami w kontakcie.