Tęczowe rodziny w Polsce
| Tęczowe rodziny w Polsce

Tęczowe rodziny w Polsce

Coraz więcej państw na świecie decyduje się na legalizację związków homoseksualnych w formie małżeństw lub związków partnerskich. Obecnie w większości państw „starej 15” UE małżeństwa homoseksualne są legalne. W Polsce żaden z wariantów nie ma mocy prawnej.

Jednak świat zmierza w kierunku liberalizacji konserwatywnego postrzegania rodziny jako prawnie usankcjonowanego związku kobiety i mężczyzny. Coraz popularniejsze staje się stwierdzenie, że to więzi emocjonalne i osobisty wybór decydują o rodzinie, a nie kwestie prawne lub ekonomiczne. Rodzina staje się sprawą prywatną i coraz bardziej zróżnicowaną – single, pary bezdzietne, samotni rodzice, rozwodnicy, rodziny patchworkowe czy tęczowe. Wraz z tak fundamentalną zmianą społeczną, końcem wielowiekowej tradycji budzą się obawy w społeczeństwie. I tu z pomocą idą nauka i edukacja. Warto, by stanowisko w tej kwestii było ugruntowane na bazie obiektywnej oceny, czyli perspektywy naukowej.

Polski koloryt

Z danych statystycznych wynika, że w Polsce żyje ok. 2 mln gejów i lesbijek, z czego większość z nich w długoletnich związkach, tak jak ma to miejsce w przypadku osób heteroseksualnych. Ludzie około 25–35 roku życia, niezależnie od swojej orientacji seksualnej, statkują się i tworzą związki, które czasem kończą się rozstaniami, rozwodami, a czasem trwają do śmierci jednego z parterów. Wszyscy oni stykają się z podobnymi problemami – finansowymi, mieszkaniowymi czy społecznymi.

Pary homoseksualne nie są równe z parami heteroseksualnymi w świetle prawa. Szacuje się, że w Polsce ok. 50 tys. dzieci jest wychowywanych przez osoby tej samej płci. Sytuacja prawna tych rodzin jest zupełnie nieuregulowana, rodzice nie mogą zawrzeć legalnego związku, nie mają możliwości adopcji dziecka. Pary jednopłciowe faktycznie tworzące wspólnotę majątkową, chcąc np. po sobie dziedziczyć, muszą notarialnie uregulować tę kwestię i zapłacić 40% podatku. Sytuacja taka jest obca parom heteroseksualnym.

Skąd się biorą dzieci w związkach homoseksualnych?

Zdecydowaną większość rodzin tęczowych w Polsce tworzy para kobiet wychowująca dziecko pochodzące z poprzedniego, heteroseksualnego związku lub jedna z kobiet decyduje się na zapłodnienie (sztuczne lub naturalne) przez dawcę anonimowego lub znanego. Często ojciec dziecka, mimo iż nie mieszka z nim, jest uznawany za jego opiekuna\rodzica i włączany do życia rodzinnego. Układ ten jest podobny do życia rodzinnego par rozwiedzionych.

Obawy przeciwników:

  • rozwój dziecka – czy dziecko wychowywane przez parę jednopłciową nie będzie miało problemów z  identyfikacją seksualną, a w dorosłym życiu z wyborem partnera lub czy również będzie homoseksualne?

    Na te pytania odpowiedziały badania prowadzone od lat 80 XX wieku, czyli przez ponad 30 lat. Ich wyniki jednoznacznie stwierdziły brak różnic rozwojowych u dzieci wychowywanych przez związki homo- i heteroseksualne. Wiele badań prowadzonych przez ostatnie trzy dekady w sposób konsekwentny i spójny pokazało, że dzieci wychowywane przez rodziców o orientacji homoseksualnej wykazują ten sam poziom emocjonalnego, poznawczego, społecznego i seksualnego funkcjonowania, co dzieci wychowywane przez rodziców o orientacji heteroseksualnej. Badania wskazują, że dla optymalnego rozwoju dziecka nie ma znaczenia orientacja seksualna rodziców, ale stabilna więź z oddanymi i dbającymi o dziecko opiekunami. Badania pokazują również, że bez względu na orientację seksualną rodziców dzieci, które mają ich dwoje, radzą sobie lepiej niż dzieci wychowywane tylko przez jednego rodzica”. (Adoption and Co-parenting of Children by Same-sex Couples, American Psychiatric Association, listopad 2002). Tym samym, z psychologicznego punktu widzenia, związki jednopłciowe są tak samo zdolne do wychowania zdrowego psychicznie dziecka jak pary heteroseksualne. Psychologia stawia tutaj znak równości.

  • reakcja społeczna – czy dzieci homoseksualnych rodziców nie będą dyskryminowane?

    Dziecko wychowujące się w jakiejkolwiek mniejszości – religijnej (w rodzinie niechrześcijańskiej), etnicznej (o innym kolorze skóry), fizyczno-psychicznej (mające niepełnosprawnych rodziców), materialnej (cierpiące z powodu ubóstwa) czy nawet demograficznej (mające rodziców 45+) jest narażone na dyskryminację. Pomimo tego osoby starsze, biedne czy poruszające się na wózku inwalidzkim nie są wykluczone z procesu wychowania dziecka. Państwo powinno stać na straży swoich obywateli, szczególnie tych stygmatyzowanych, wdrażając szereg kampanii czy programów edukacyjnych mających na celu obalenie stereotypów i uprzedzeń.

 

Kampania społeczna Tęczowe Rodziny

Jak rozmawiać?

Warto zaznaczyć, że w zakresie rodzicielstwa związków jednopłciowych edukacja ma wymiar społeczny, nie seksualny. Dyskusję na temat prawnych możliwości wychowywania przez związki jednopłciowe dzieci należy rozpocząć od rzetelnej i dostosowanej do wieku edukacji o homoseksualności. Osoby ze środowisk LGBT są w polskiej edukacji pomijane, nie tylko na zajęciach wychowania do życia w rodzinie, ale również nie dyskutuje się o nich w kontekście praw człowieka, historii czy psychologii. Edukacja jest początkiem łańcucha, który mógłby skończyć z ignorancją, stereotypami i niebytem polskich tęczowych rodzin. W naszym kraju wciąż nie dokonano legalizacji związków partnerskich, więc jest czas, by do debaty publicznej dodać również temat wychowywania dzieci przez rodziny homoseksualne, szczególnie że to już w Polsce ma miejsce.

Konserwatyści twierdzą, że nastąpił kryzys rodziny, bardziej zasadnym wydaje się stwierdzenie, że rodzina ewoluowała. Każda nowość, szczególnie tycząca się najbardziej podstawowej komórki społecznej, wywołuje naturalny sprzeciw, bunt i obawy. Edukacja i dyskusja nie są promowaniem jakiejkolwiek orientacji, lecz nauką wzajemnego szacunku, którego deficyt może odczuwać praktycznie każdy. Hetero- lub homoseksualny, ale szczęśliwy, trwały i pełen wzajemnego szacunku związek rodziców jest lepszy dla dziecka niż jego brak.

Źródła:

  • Adoption and Co-parenting of Children by Same-sex Couples, American Psychiatric Association, listopad 2002
  • wyborcza.pl/duzyformat/1,127291,7144996,Pelen_szacun.html
  • kph.org.pl/publikacje/raport2010_teczowe_rodziny.pdf
  • teczowerodziny.org/dowiedz-sie/czesto-zadawane-pytania/
  • iflscience.com/editors-blog/same-sex-parenting-has-no-negative-impact-childrens-health
  • pl.wikipedia.org/wiki/Sytuacja_prawna_i_spo%C5%82eczna_os%C3%B3b_LGBT_w_Europie
  • tolerado.org/

Foto: flikr.com/jpeura


Karolina Kowalczyk

Mama dwóch córek, żona jednego męża, wojowniczka o zdrowie fizyczne i psychiczne swojej rodziny. Humanistka, ateistka, gaduła i zwolenniczka terapii śmiechem (nawet przez łzy). Organizatorka, której marzeniem jest napisanie książki, otwarcie restauracji i przespanie ośmiu godzin.
Odwiedź stronę autorki/autora:


Przeczytaj więcej:

natuli.pl
8 książek o Porozumieniu bez Przemocy (NVC)

rodzina
Dlaczego jestem taka przytłoczona? Objawy wypalenia macierzyńskiego

wychowanie
Jak pomóc dziecku regulować emocje?

olini
Zamiast balsamów – naturalne oleje do pielęgnacji niemowląt i wymagającej skóry małych dzieci

POLECAMY
Milk & love – stworzone przez mamę

wychowanie
Jak wspierać motywację wewnętrzną dziecka?

POLECAMY
Szkoła narciarska dla dzieci – czy warto?

odżywianie naturalne
Zdrowa i wzmacniająca odporność dieta zimowa dziecka (przepisy)

olini
Zdrowa zima – jakie produkty warto mieć w swojej spiżarni?

POLECAMY
Skąd czerpać energię zimową porą, czyli co zamiast kawy?

wywiady
Mądre, piękne, CUDowne 9 miesięcy. Rozmowa z Dorotą Mirską – Królikowską