Coraz częściej mówimy o tym, że porodu nie należy się bać, że należy go “oswoić” poprzez odpowiednie przygotowanie. Zmienia się podejście do porodu, zarówno samych rodzących, jak i personelu medycznego. Skupiamy się na nowoczesnym wystroju sali, dostępności sprzętów, miłej atmosferze czy obecności bliskiej osoby. Rzeczywiście, wszystkie te czynniki pozwalają kobiecie łagodniej przejść przez czas porodu. Dostrzegamy, że komfort rodzącej jest bardzo ważny i istotnie wpływa na to, jak wspomina narodziny dziecka, jak postrzega siebie przez ten pryzmat i jak odnajdzie się w roli mamy. Czy czuje się spełniona, czy poród był doświadczeniem, które ją wzmocniło, a może wręcz przeciwnie – chciałaby o nim jak najszybciej zapomnieć. Ta dyskusja trwa i sprawia, że kobiety są bardziej świadome swoich praw, a także odkrywają potencjał, w jaki zostały wyposażone przez naturę.

Znacznie rzadziej i ciszej mówi się o tym, że mały człowiek jest aktywnym i czującym uczestnikiem porodu.

Nie wolno nam zapomnieć, że skurcze macicy, przyjaznego do tej pory schronienia, nie są jedyną przykrością jakiej doznaje. Droga, którą musi pokonać, aby się urodzić jest wąska, ciasna, często ograniczona kostnymi elementami kanału rodnego mamy. Skurcze, którym nie może się przeciwstawić wpychają je w wąski tunel i wymuszają konkretne pozycje – niekoniecznie wygodne.  I to nie koniec, a dopiero początek. Najważniejszy moment porodu wciąż przed nim. Kiedy wyłoni się główka, dziecko w jednej chwili doświadcza nieznanych do tej pory doznań. Jest zimno, jasno, głośno, ktoś dotyka jego delikatnego ciała. Te doświadczenia są skrajnie różne, od tych, które dziecko zna  z okresu prenatalnego.

• ściskanie całego ciała – odczuwa skurcze macicy
• ograniczenie swobodnego dostępu tlenu
• zmęczenie
• wymuszanie pozycji w ciasnym kanale rodnym
• strach spowodowany nową sytuacją

• zimno – temperatura otoczenia jest co najmniej 10°C niższa, niż w panująca w brzuchu mamy; skóra dziecka jest mokra, a tym samym o wiele bardziej narażona na utratę ciepła
• światło – oczy malucha do tej pory doświadczały półmroku, jaki panował w macicy, po porodzie jedyną ochroną przez intensywnym oświetleniem są cienkie powieki
• dźwięk – rozmowy personelu, zachwyty bliskich, radosne okrzyki – dla dziecka to doświadczenie dotąd nieznane w takim natężeniu; w macicy dochodziły do niego stłumione przez powłoki brzuszne i płyn owodniowy odgłosy
• dotyk – dotąd jedynym doświadczeniem dziecka było zetknięcie się z płynem owodniowym, ścianami macicy oraz dotykanie swojego ciała; w czasie porodu następuje przeciskanie przez kanał rodny, a tuż po nim energiczne ruchy i pocieranie skóry, mające na celu osuszenie malucha
• przestrzeń – to kolejny element, jaki może wywoływać strach u noworodka, który zna jedynie ograniczoną przestrzeń macicy; do tej pory zawsze ograniczony ścianami owodni styka się z bezmiarem nowego otoczenia
• oddech – samodzielne oddychanie to prawdopodobnie największa zmiana jaka następuje w czasie narodzin dziecka. W łonie mamy tlen i inne potrzebne substancje dostarczane były przez łożysko i pępowinę, natomiast bezpośrednio po porodzie dziecko zaczyna oddychać samodzielnie. Wiąże się to z koniecznością zaczerpnięcia pierwszego oddechu i rozprężenia posklejanych pęcherzyków płucnych. Aby nastąpiło to łagodnie i dziecko nie odczuwało zbędnego bólu, powinno się pozwolić na powolne rozpoczęcie oddychania, kiedy samo będzie na to gotowe. Zaciśnięcie tętniącej pępowiny zmusza dziecko do natychmiastowego głębokiego wdechu, odcinając funkcjonujący kanał dostarczający tlen

• ciepło w pomieszczeniu
• poród w wodzie
• przygaszone światło
• cisza, rozmowy szeptem
• położenie dziecka natychmiast po urodzeniu na brzuchu mamy – zapobiega wychłodzeniu, sprawia, że dziecko czuje się bezpiecznie, ponieważ słyszy bicie serca mamy i czuje jej zapach
• okrycie malucha ciepłymi pieluszkami (najlepiej ogrzanymi przez tatę pod koszulą)
• nie zaciskanie pępowiny, kiedy ta jeszcze tętni

Nie ma wątpliwości, że proces porodu to rudny i wymagający czas zarówno dla kobiety, jak i małego, rodzącego się człowieka. Należy jednak pamiętać, że jest to proces fizjologiczny i  dopóki przebiega nie zakłócony, dziecko adaptuje się do sytuacji. Poród siłami natury jest dla dziecka cennym doświadczeniem i ma zasadniczy wpływ na jego rozwój. Zmysły donoszonego noworodka funkcjonują i odbierają bodźce z nowego środowiska. W dużym stopniu od nas zależy, czy środowisko to będzie dla dziecka bezpieczne i jakie będą jego pierwsze odczucia.

Foto: Tizzy